อบรมแล้วความรู้ไม่อยู่กับคน วัดผลการอบรมอย่างไรให้เห็นผลจริง

อบรมแล้วความรู้ไม่อยู่กับคน วัดผลการอบรมอย่างไรให้เห็นผลจริง

องค์กรจำนวนมากลงทุนกับการอบรมทุกปี จัดคอร์ส เชิญวิทยากร ให้พนักงานเข้าร่วม แต่พอถามว่า "อบรมแล้วได้อะไร" คำตอบมักเป็นแค่จำนวนคนเข้าอบรมกับคะแนนความพึงพอใจ ส่วนคำถามที่สำคัญกว่าคือ พนักงานทำงานต่างจากเดิมไหม กลับไม่มีใครตอบได้

บทความนี้อธิบายวิธี วัดผลการอบรม อย่างเป็นระบบ และบทบาทของ ระบบ LMS กับ Learning Map ในการทำให้ความรู้อยู่กับคนและวัดผลได้จริง

ทำไมอบรมแล้วความรู้ถึงไม่อยู่กับคน?

ความรู้ไม่อยู่กับคนเพราะการอบรมมักจบที่ห้องเรียน ไม่มีการทบทวน ไม่มีโอกาสนำไปใช้ และไม่มีการติดตามหลังอบรม ความรู้ที่ไม่ได้ใช้จึงเลือนหายตามเวลา

สาเหตุที่พบบ่อย

• อบรมครั้งเดียวจบ ไม่มีการทบทวนหรือเนื้อหาต่อเนื่อง

• ไม่ผูกกับงานจริง หัวข้อกว้างเกินไป พนักงานไม่รู้ว่าจะนำไปใช้กับงานตัวเองอย่างไร

• ไม่มีเป้าหมายตั้งแต่ก่อนอบรม จึงไม่รู้ว่าต้องวัดอะไร

• หัวหน้าไม่มีส่วนร่วม ไม่ได้ช่วยให้พนักงานลองใช้สิ่งที่เรียนมา

• ประวัติการอบรมกระจัดกระจาย อยู่ในไฟล์ แบบฟอร์ม หรือความจำของ HR จึงมองไม่เห็นว่าใครเรียนอะไรมาแล้ว

  
  

วัดผลการอบรมคืออะไร?

การวัดผลการอบรมคือการตรวจสอบว่าการอบรมทำให้พนักงานเรียนรู้ เปลี่ยนพฤติกรรมการทำงาน และสร้างผลลัพธ์ทางธุรกิจได้จริงหรือไม่ ไม่ใช่แค่นับจำนวนผู้เข้าอบรมหรือความพึงพอใจ

กรอบที่นิยมใช้คือ Kirkpatrick 4 ระดับ

องค์กรส่วนใหญ่วัดแค่ระดับ 1 ซึ่งบอกได้เพียงว่า "ชอบหรือไม่ชอบ" ไม่ได้บอกว่า "ได้ผลหรือไม่"

จะวัดผลการอบรมอย่างเป็นระบบได้อย่างไร?

เริ่มจากกำหนดเป้าหมายและตัวชี้วัดก่อนอบรม ทดสอบก่อน-หลัง ติดตามพฤติกรรมหลังอบรมโดยหัวหน้างาน และเทียบกับตัวชี้วัดงานจริง พร้อมเก็บข้อมูลทั้งหมดไว้ในระบบเดียว

1. ตั้งเป้าหมายก่อนจัดอบรม

ถามก่อนว่า "ต้องการให้พนักงานทำอะไรได้ต่างจากเดิม" เช่น ปิดดีลได้เร็วขึ้น ลดงานแก้ซ้ำ หรือใช้ระบบใหม่ได้เอง แล้วเลือกตัวชี้วัด 1-2 ตัวที่เกี่ยวข้อง

2. วัดพื้นฐานก่อนอบรม (Baseline)

ทดสอบความรู้เดิมและบันทึกตัวชี้วัดงานก่อนเริ่ม ไม่มีค่าเริ่มต้น ก็เทียบไม่ได้ว่าดีขึ้น

3. ทดสอบหลังอบรมและทดสอบซ้ำ

ทดสอบทันทีหลังอบรมเพื่อดูว่าเรียนรู้ได้ และทดสอบซ้ำหลังผ่านไปสักระยะเพื่อดูว่าความรู้ยังอยู่หรือไม่

4. ให้หัวหน้างานติดตามพฤติกรรม

หัวหน้าสังเกตและบันทึกว่าพนักงานนำสิ่งที่เรียนไปใช้ในงานจริงหรือไม่ ช่วงเวลาที่เหมาะคือ 1-3 เดือนหลังอบรม

5. เทียบกับตัวชี้วัดงานจริง

ดูว่าตัวชี้วัดที่ตั้งไว้ดีขึ้นหรือไม่ และต้องระวังว่าผลลัพธ์อาจมาจากปัจจัยอื่นด้วย จึงไม่ควรสรุปว่าอบรมเป็นสาเหตุเดียว

6. เก็บประวัติและผลทั้งหมดไว้ที่เดียว

ผลการเรียน คะแนน และประวัติการอบรมของแต่ละคน ควรอยู่ในระบบเดียวที่ค้นย้อนหลังได้ ไม่ใช่กระจายอยู่ในไฟล์ของแต่ละฝ่าย

ระบบ LMS คืออะไร และช่วยวัดผลการอบรมอย่างไร?

ระบบ LMS (Learning Management System) คือซอฟต์แวร์สำหรับจัดการ ส่งมอบ ติดตาม และรายงานผลการเรียนรู้ ตั้งแต่เนื้อหาคอร์ส การลงทะเบียน การทดสอบ ไปจนถึงรายงานความก้าวหน้าของผู้เรียนแต่ละคน

LMS ช่วยแก้ปัญหาการวัดผลโดยตรง

• เก็บผลการเรียนและคะแนนอัตโนมัติ ไม่ต้องรวมจากหลายไฟล์

• ติดตามความก้าวหน้า เห็นว่าใครเรียนครบ ใครค้าง

• ทำแบบทดสอบก่อน-หลังได้ในระบบ เปรียบเทียบผลได้ง่าย

• เรียนได้ทุกที่ ทบทวนได้ ลดปัญหาอบรมครั้งเดียวจบ

• สร้างรายงานให้ HR และผู้บริหาร เห็นภาพรวมการพัฒนาบุคลากรทั้งองค์กร

  
  

Learning Map คืออะไร?

Learning Map คือแผนที่การเรียนรู้ที่กำหนดว่าตำแหน่งหรือบทบาทแต่ละแบบควรเรียนอะไร ตามลำดับใด เพื่อให้พนักงานเห็นเส้นทางพัฒนาตัวเอง และให้องค์กรเห็นช่องว่างทักษะ

เมื่อมี Learning Map การอบรมจะไม่ใช่กิจกรรมแยกเป็นครั้งคราว แต่เชื่อมกับตำแหน่ง ทักษะที่ต้องมี และเป้าหมายของงาน ทำให้วัดผลได้ชัดขึ้น เพราะรู้ว่ากำลังพัฒนาอะไรเพื่ออะไร

ORIGAMI ช่วยให้การอบรมอยู่กับคนและวัดผลได้อย่างไร?

ORIGAMI มีโซลูชันกลุ่ม การเรียนรู้และพัฒนา (Learning & Development) ประกอบด้วย 3 โมดูลหลัก

จุดแข็งของแนวทาง ORIGAMI คือการเรียนรู้ไม่ได้อยู่โดดเดี่ยว แต่อยู่บนแพลตฟอร์มเดียวกับงานบุคคล ORIGAMI People & HR เก็บ ประวัติการอบรม ไว้ในระเบียนพนักงาน ใช้ ORIGAMI Evaluate ออกแบบแบบฟอร์มประเมินและเปรียบเทียบผลรายปี และใช้ Goal & KPI ตั้งเป้าหมายระดับองค์กร แผนก และบุคคล โดยดึงข้อมูลจริงจาก Account, Project และ Activity

เมื่อประวัติการอบรม ผลประเมิน และ KPI อยู่ในระบบเดียวกัน องค์กรจะเทียบได้ว่า คนที่ผ่านการอบรมนั้นมีผลงานเปลี่ยนไปอย่างไร ซึ่งเป็นข้อมูลที่การวัดผลระดับ 3 และ 4 ต้องการ และเป็นสิ่งที่ยากมากเมื่อข้อมูลกระจัดกระจาย (อ่านเพิ่มเติม: ทำไมข้อมูลองค์กรกระจัดกระจาย)

เช็กลิสต์: การอบรมของคุณวัดผลได้หรือยัง?

• ก่อนอบรม มีเป้าหมายและตัวชี้วัดชัดเจน

• มีการวัดความรู้หรือผลงานพื้นฐานก่อนอบรม

• มีแบบทดสอบหลังอบรมและทดสอบซ้ำ

• หัวหน้างานมีส่วนในการติดตามพฤติกรรมหลังอบรม

• เชื่อมผลกับตัวชี้วัดงานจริง

• ประวัติการอบรมของทุกคนค้นย้อนหลังได้ในที่เดียว

• มีเส้นทางการเรียนรู้ (Learning Map) ตามตำแหน่ง

ถ้ามีน้อยกว่าครึ่ง แปลว่าการอบรมขององค์กรยังเป็นกิจกรรมมากกว่าการพัฒนา

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

• วัดผลการอบรมคืออะไร

การตรวจสอบว่าการอบรมทำให้พนักงานเรียนรู้ เปลี่ยนพฤติกรรม และสร้างผลลัพธ์ต่อองค์กรได้จริงหรือไม่ ไม่ใช่แค่นับจำนวนผู้เข้าร่วม

• วัดผลการอบรมมีกี่ระดับ

กรอบ Kirkpatrick แบ่งเป็น 4 ระดับ คือ Reaction (ความพึงพอใจ) Learning (ความรู้ที่ได้) Behavior (พฤติกรรมในงาน) และ Results (ผลลัพธ์ต่อองค์กร)

• ระบบ LMS คืออะไร

ซอฟต์แวร์สำหรับจัดการ ส่งมอบ ติดตาม และรายงานผลการเรียนรู้ของพนักงาน ตั้งแต่เนื้อหาคอร์ส แบบทดสอบ ไปจนถึงรายงานความก้าวหน้า

• Learning Map ต่างจากแผนการอบรมประจำปีอย่างไร

แผนอบรมประจำปีบอกว่าจะจัดอะไรเมื่อไร ส่วน Learning Map บอกว่าแต่ละตำแหน่งควรเรียนอะไรตามลำดับ เชื่อมกับทักษะและเป้าหมายของงาน

• ควรติดตามผลหลังอบรมนานแค่ไหน

เป็นแนวปฏิบัติทั่วไปที่หลายองค์กรใช้ คือติดตามพฤติกรรมที่ 1-3 เดือนหลังอบรม ขึ้นกับลักษณะทักษะและงานของแต่ละองค์กร

• ORIGAMI เก็บประวัติการอบรมของพนักงานไหม

ได้ ระเบียนพนักงานใน ORIGAMI People & HR เก็บประวัติการอบรมไว้ร่วมกับข้อมูลอื่น เช่น สวัสดิการ สัญญาจ้าง และผลประเมิน

อบรมแล้วความรู้ไม่อยู่กับคน ไม่ใช่เพราะพนักงานไม่ตั้งใจ แต่เพราะการอบรมขาดเป้าหมาย การติดตาม และการวัดผล วิธีแก้คือกำหนดเป้าหมายก่อนอบรม วัดทั้งความรู้ พฤติกรรม และผลลัพธ์ และเก็บข้อมูลทั้งหมดไว้ในระบบเดียวที่เชื่อมกับงานบุคคลและตัวชี้วัดงานจริง

อยากเห็นการเรียนรู้และการประเมินผลเชื่อมกันบน ORIGAMI? Book a DEMO หรือ ดูโซลูชันการเรียนรู้และพัฒนา